Δευτέρα 31 Μαρτίου 2025

Ανακαλύφθηκε αρχαίος οικισμός 4.000 ετών – Γιατί ξαναγράφει την ιστορία στην Μεσόγειο

Μία νέα αρχαιολογική ανακάλυψη στο Kach Kouch στο Μαρόκο, αμφισβητεί την μακροχρόνια αντίληψη ότι το Μαγκρέμπ (στη βορειοδυτική Αφρική), ήταν έρημη γη πριν από την άφιξη των Φοινίκων από την Μέση Ανατολή, περίπου το 800 π.Χ. Η ανακάλυψη αποκαλύπτει μια πολύ πιο πλούσια και περίπλοκη ιστορία από ό,τι πίστευαν οι επιστήμονες μέχρι πρότινος.

Όλα όσα βρέθηκαν στην περιοχή μαρτυρούν ότι κατά τη διάρκεια της Εποχής του Χαλκού, πριν από περισσότερα από 3.000 χρόνια, υπήρχαν ήδη σταθεροί

αγροτικοί οικισμοί στην αφρικανική ακτή της Μεσογείου. Ήταν η περίοδος κατά την οποία ευημερούσαν κοινωνίες, όπως ο Μυκηναϊκός πολιτισμός στην ανατολική Μεσόγειο.

«Η ανακάλυψή μας, με επικεφαλής μια ομάδα νέων ερευνητών από το Εθνικό Ινστιτούτο Αρχαιολογίας του Μαρόκου, διευρύνει τις γνώσεις μας για την πρόσφατη προϊστορία της βόρειας Αφρικής. Επίσης, επανακαθορίζει την κατανόηση μας για τις συνδέσεις μεταξύ του Μαγκρέμπ και της υπόλοιπης Μεσογείου κατά την αρχαιότητα», ανέφερε ο διευθυντής του αρχαιολογικού Προγράμματος Kach Kouch, Hamza Benattia.

Το Kach Kouch εντοπίστηκε για πρώτη φορά το 1988 και οι πρώτες ανασκαφές, πραγματοποιήθηκαν το 1992. Την περίοδο εκείνη, οι ερευνητές πίστευαν ότι η περιοχή είχε κατοικηθεί μεταξύ του 8ου και του 6ου αιώνα π.Χ. Αυτή η άποψη είχε βασιστεί στα κεραμικών  Φοινίκων που βρέθηκαν εκεί.

«Περίπου 30 χρόνια αργότερα, η ομάδα μας πραγματοποίησε δύο νέες ανασκαφικές αποστολές, το 2021 και το 2022. Οι έρευνες μας αξιοποίησαν πρωτοποριακές τεχνολογίες, όπως drones, διαφορικά GPS και τρισδιάστατα μοντέλα», εξήγησε ο Hamza Benattia.

Τηρήθηκε αυστηρό πρωτόκολλο για τη συλλογή των δειγμάτων που έδωσε την δυνατότητα στους αρχαιολόγους να εντοπίσουν απολιθωμένα ευρήματα από σπόρους και κάρβουνο.

Στην συνέχεια, μια σειρά αναλύσεων, τους έδωσε την δυνατότητα να ανασυνθέσουν την οικονομία και το φυσικό περιβάλλον του οικισμού στην προϊστορική εποχή.

Χάρτης της περιοχής.


Συνύπαρξη δύο διαφορετικών ιστορικών φάσεων

Οι ανασκαφές, σε συνδυασμό με ραδιοχρονολόγηση με άνθρακα, αποκάλυψαν ότι ο οικισμός πέρασε από τρεις φάσεις στις οποίες κατοικήθηκε, μεταξύ του 2.200 και του 600 π.Χ.

Τα παλαιότερα καταγεγραμμένα ευρήματα είναι ελάχιστα. Απαρτίζονται από τρία θραύσματα κεραμικής που δεν έχουν διακόσμηση, θραύσμα από πυριτόλιθο και ένα οστό αγελάδας. Η σπανιότητα των υλικών και η απουσία πλαισίων θα μπορούσε να οφείλεται στη διάβρωση ή στην προσωρινή κατάληψη του λόφου κατά τη διάρκεια της φάσης αυτής, σύμφωνα με τους επιστήμονες.

Κατά τη δεύτερη φάση, έπειτα από μια περίοδο εγκατάλειψης, ο λόφος του Kach Kouch κατοικήθηκε μόνιμα από το 1.300 π.Χ. Οι κάτοικοί του, οι οποίοι πιθανώς δεν ξεπερνούσαν τους 100, ασχολούνταν με τη γεωργία και την κτηνοτροφία. Ζούσαν σε κυκλικές κατοικίες χτισμένες από κλαδοπλέγματα και λάσπη, μια τεχνική που συνδυάζει ξύλινους στύλους, καλάμια και λάσπη. Μέσα στον βράχο, έσκαβαν σιλό για να αποθηκεύουν τα αγροτικά προϊόντα.

Η οικονομία του αυτόχθονου οικισμού

Η ανάλυση των επιστημόνων έδειξε ότι καλλιεργούσαν σιτάρι, κριθάρι και όσπρια και εκτρέφανε βοοειδή, πρόβατα, κατσίκες και χοίρους. Χρησιμοποιούσαν επίσης πέτρες άλεσης για την επεξεργασία των δημητριακών, εργαλεία από πυριτόλιθο και διακοσμημένη κεραμική.

Επιπλέον έχει καταγραφεί το παλαιότερο γνωστό χάλκινο από χαλκό στη Βόρεια Αφρική (εκτός της Αιγύπτου). Πρόκειται πιθανότατα για θραύσμα μετάλλου που αφαιρέθηκε μετά τη χύτευση σε καλούπι.

Μεταξύ του 8ου και του 7ου αιώνα π.Χ., κατά τη λεγόμενη Μαυριτανική περίοδο, οι κάτοικοι του Kach Kouch διατήρησαν τον ίδιο υλικό πολιτισμό, την αρχιτεκτονική και την οικονομία με την προηγούμενη φάση.

Ωστόσο, οι αλληλεπιδράσεις με τις κοινότητες των Φοινίκων, που άρχισαν να εγκαθίστανται σε κοντινές τοποθεσίες, όπως στην Λήξο, έφεραν νέες πολιτιστικές πρακτικές.

Ευρήματα της τετράγωνης οικίας από πέτρα, κλαδοπλέγματα.


Για παράδειγμα, οι κυκλικές κατοικίες συνυπήρχαν με τετράγωνες κατοικίες από πέτρα, κλαδοπλέγματα και επίστρωση, συνδυάζοντας τοπικές τεχνικές κατασκευής και τεχνικές των Φοινίκων.

Επίσης, άρχισαν να καλλιεργούνται νέα προϊόντα, όπως σταφύλια και ελιές. Ανάμεσα στα νέα υλικά, ξεχωρίζουν τα κεραμικά των Φοινίκων που κατασκευάζονταν στον τροχό, όπως οι αμφορείς, τα πιάτα και τα σιδερένια αντικείμενα.

Τα στοιχεία της εγκατάλειψης του οικισμού

Γύρω στο 600 π.Χ., το Kach Kouch εγκαταλείφθηκε ειρηνικά, ενδεχομένως λόγω κοινωνικών και οικονομικών αλλαγών. Είναι πιθανό οι κάτοικοί του, να μετακινήθηκαν σε κοντινούς οικισμούς.

Παραμένει ασαφές αν οι πληθυσμοί του Μαγκρέμπ κατά την Εποχή του Χαλκού ζούσαν σε φυλές, όπως θα συνέβαινε αργότερα στους πολιτισμούς της Μαυριτανικής περιόδου. Πιθανώς να ήταν οργανωμένοι ανά οικογένειες. Οι ταφές δεν υποδηλώνουν σαφείς ενδείξεις ιεραρχίας στην κοινωνία τους.

Μπορεί να μιλούσαν μία γλώσσα παρόμοια με τις βερβερικές γλώσσες, την γλώσσα των αυτόχθονων της Βόρειας Αφρικής, η οποία έγινε γραπτή γλώσσα με την υιοθέτηση του φοινικικού αλφαβήτου.

Η πολιτιστική εξέλιξη του Kach Kouch υποδηλώνει ότι οι πληθυσμοί αυτοί είναι άμεσοι πρόγονοι των Μαυριτανικών λαών της βορειοδυτικής Αφρικής.

Το Kach Kouch δεν είναι μόνο ο πρώτος και παλαιότερος γνωστός οικισμός της Εποχής του Χαλκού στο Μαγκρέμπ, αλλά επίσης αναδιαμορφώνει την κατανόηση της προϊστορίας στην περιοχή αυτή.

Τα νέα ευρήματα, μαζί με άλλες πρόσφατες ανακαλύψεις, υποδηλώνουν ότι η βορειοδυτική Αφρική συνδέεται με άλλες περιοχές της Μεσογείου, του Ατλαντικού και της Σαχάρας από την προϊστορική εποχή.


«Το Μαγκρέμπ επανέρχεται στον ιστορικό διάλογο»

«Τα ευρήματά μας αμφισβητούν τα παραδοσιακά αφηγήματα, πολλά από τα οποία έχουν επηρεαστεί από αποικιοκρατικές αντιλήψεις που παρουσίαζαν το Μαγκρέμπ ως μια έρημη και απομονωμένη γη, μέχρι να ‘εκπολιτιστεί’ από ξένους λαούς», είπε ο Hamza Benattia.

Ως αποτέλεσμα, το Μαγκρέμπ απουσίαζε για μεγάλο χρονικό διάστημα από τις συζητήσεις για τη μεταγενέστερη προϊστορία της Μεσογείου. Αυτές οι νέες ανακαλύψεις δεν αποτελούν μόνο μια σημαντική ανακάλυψη για την αρχαιολογία, αλλά και μια έκκληση για επανεξέταση των κυρίαρχων ιστορικών αφηγήσεων.


«Το Kach Kouch προσφέρει την ευκαιρία να ξαναγράψουμε την ιστορία της βόρειας Αφρικής και να της δώσουμε την αναγνώριση που ανέκαθεν της άξιζε. Πιστεύουμε ότι αυτή είναι μια αποφασιστική στιγμή για την έρευνα που θα μπορούσε να αλλάξει για πάντα τον τρόπο με τον οποίο κατανοούμε όχι μόνο την ιστορία της βόρειας Αφρικής, αλλά και τη σχέση της με άλλες περιοχές της Μεσογείου», σημείωσε ο Hamza Benattia.

Από το enikos

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου