Ποιος είπαμε ότι προστάτευε τα σπίτια των αρχαίων;

Διαβάστε για μια αρχαιότατη θεότητα που προστάτευε το σπίτι και την ευφορία του εδάφους, ιδίως των αμπελώνων. Προγενέστερη ίσως από το ολύμπιο δωδεκάθεο, η λατρεία του ταυτίστηκε μεταγενέστερα με τον φύλακα άγγελο της χριστιανικής παράδοσης, γιατί οι Έλληνες χριστιανοί πίστευαν πως κάθε άνθρωπος, όταν έρχεται στον κόσμο, προστατεύεται από έναν άγγελο!

ΕΙΝΑΙ αλήθεια, ότι στην αρχαιότητα υπήρχαν τρία ιστορικά πρόσωπα με το όνομα Αγαθοδαίμων και αυτά ήσαν τα εξής:

1. Πανάρχαιος αναμορφωτής και αρχηγός θρησκείας, όπως ο Ορφέας, ιδρυτής μυστηρίων, δηλαδή απόκρυφης λατρείας. Τον θεωρούν ιστορικό πρόσωπο μόνο οι αποκρυφιστές, ενώ οι κριτικοί τον ταυτίζουν με το θεό Αγαθοδαίμονα της μυθολογίας.
2. Αλεξανδρινός μηχανικός που κατάρτισε γεωγραφικούς πίνακες με βάση τα στοιχεία του Πτολεμαίου (5ος αιώνας π.Χ.).
3. Χημικός του 5ου αιώνα π.Χ., που ανακάλυψε πρώτος ότι ο ατμοσφαιρικός αέρας δεν είναι απλό σώμα. Διαχώρισε επίσης και άλλα απλά στοιχεία από σύνθετες ουσίες.

Εμείς, όμως, θα εστιάσουμε την προσοχή μας σε ένα άλλο πρόσωπο, όχι ιστορικό, αλλά μυθικό, όπως είναι ο Αγαθοδαίμων. Πρόκειται για μια αρχαιότατη θεότητα που προστάτευε το σπίτι και την ευφορία του εδάφους, ιδίως των αμπελώνων. Προγενέστερη ίσως από το ολύμπιο δωδεκάθεο, η λατρεία του Αγαθοδαίμονα ταυτίστηκε μεταγενέστερα με τον φύλακα άγγελο της χριστιανικής παράδοσης, γιατί οι αρχαίοι πίστευαν πως κάθε άνθρωπος, όταν έρχεται στον κόσμο, προστατεύεται από έναν Αγαθοδαίμονα.

Η γιορτή του Αγαθοδαίμονα λεγόταν Πιθογία και πίστευαν πως ο θεός αυτός έβγαινε την ημέρα εκείνη από τα πιθάρια των σπιτιών και το βράδυ ξαναγύριζε στο σκοτάδι. Στο τέλος κάθε γεύματος γινόταν μια πρόποση προς τιμήν του, με αγνό κρασί, και μερικές φορές τον συγχέουν με τον Διόνυσο.



Στους ελληνιστικούς χρόνους τον ταύτιζαν με τη θεά Τύχη. Στις διάφορες παραστάσεις εμφανίζεται ως ώριμος άνδρας ή νέος που κρατάει στο ένα χέρι κέρας αφθονίας κι ένα κύπελλο και στο άλλο μια παπαρούνα και στάχυα. Αγαθοδαίμονες υπάρχουν σε όλες τις αρχαίες θρησκείες, όπου συχνά εμφανίζονται σαν φίδια (οφιολατρία Αιγύπτου, Ινδιών κ.λπ.).
Υποστηρίχτηκε πως οι «καλλικάντζαροι» των νεότερων ελληνικών παραδόσεων δεν είναι παρά Αγαθοδαίμονες, που, λόγω της επικράτησης του χριστιανισμού, έγιναν κακοποιά στοιχεία.

Με σεβασμό και τιμή
ΑΓΓΕΛΟΣ ΠΑΝ. ΣΑΚΚΕΤΟΣ

Follow @tinios