Στον 8ο αιώνα, εν μέσω πολέμων, επιδημιών και εσωτερικών αναταραχών, ο Κωνσταντίνος Ε’ (741–775 μ.Χ.), γνωστός και ως Κοπρώνυμος από τους εχθρούς του, αναδείχθηκε σε έναν από τους πιο ικανούς και αμφιλεγόμενους αυτοκράτορες της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας.
Μέσα σε αυτό το χάος, η αποκατάσταση του Υδραγωγείου του Ουάλεντος – ενός από τα μεγαλύτερα υδραυλικά έργα της αρχαιότητας – έγινε τόσο εντυπωσιακή πράξη, που γέννησε έναν θρυλικό μύθο: Ο Αυτοκράτορας ως δρακοκτόνος!
Το Υδραγωγείο του Ουάλεντος, χτισμένο τον
4ο αιώνα (ολοκληρώθηκε το 373 μ.Χ. από τον αυτοκράτορα Ουάλη), υπέστη σοβαρές ζημιές κατά την πολιορκία της Κωνσταντινούπολης από τους Άβαρους το 626 μ.Χ., όταν τμήματά του καταστράφηκαν και η λειτουργία του περιορίστηκε δραστικά. Για πάνω από έναν αιώνα, η πόλη υπέφερε από έλλειψη νερού, ειδικά μετά από επιδημίες όπως η πανούκλα.Το 766 μ.Χ., ο Κωνσταντίνος Ε’ ανέλαβε ένα τεράστιο έργο ανακατασκευής. Επισκεύασε και επανενεργοποίησε το υδραγωγείο, φέρνοντας ξανά καθαρό νερό στην Κωνσταντινούπολη από μακρινές πηγές (πάνω από 250 χλμ. σε ορισμένα τμήματα του συστήματος). Αυτό το εγχείρημα όχι μόνο έσωσε την πόλη από δίψα και ασθένειες, αλλά επέτρεψε και αύξηση του πληθυσμού, καθώς η πρωτεύουσα ξαναβρήκε ζωή και ευημερία.
Η επιτυχία ήταν τόσο εντυπωσιακή, που ξεχείλισε σε λαϊκούς θρύλους και ιστορικές αφηγήσεις – ακόμα και σε μακρινές πηγές όπως τα Gesta Episcoporum Neapolitanorum (από τη Νάπολη της Ιταλίας). Σύμφωνα με τον μύθο, ένας φρικτός δράκος είχε φωλιάσει μέσα στο κατεστραμμένο υδραγωγείο, φράζοντας τη ροή του νερού. Η αποτρόπαια μυρωδιά και το δηλητήριό του σκότωναν χιλιάδες κατοίκους. Ο Κωνσταντίνος Ε’, σαν αληθινός ήρωας, μπήκε μόνος του (ή με μικρή συνοδεία) στο σκοτεινό τούνελ, αντιμετώπισε το τέρας σε μονομαχία και το σκότωσε, απελευθερώνοντας το νερό και σώζοντας την πόλη!
Αυτή η ιστορία, που καταγράφεται σε μεσαιωνικές λατινικές πηγές και μελετάται σε άρθρα όπως το “The Legend of Constantine V as Dragon-Slayer” του Stephen Gero (1978), δεν είναι τυχαία: Αντικατοπτρίζει την πραγματική διοικητική και μηχανική ικανότητα του αυτοκράτορα, που παρουσιάστηκε ως υπερφυσική νίκη κατά του κακού. Ο Κωνσταντίνος, παρά τις εικονoμαχικές του πολιτικές που τον έκαναν μισητό για το μεγάλο μέρος του λαού, παρέμεινε δημοφιλής στον στρατό και σε ένα μέρος της κοινωνίας – τόσο που μετά τον θάνατό του (775), οι στρατιώτες του ζητούσαν από τον τάφο του να “επιστρέψει” για να σώσει την Αυτοκρατορία.
Ο θρύλος του δρακοκτόνου Κωνσταντίνου Ε’ θυμίζει κλασικούς θρύλους όπως του Αγίου Γεωργίου ή του Αγίου Θεοδώρου, αλλά εδώ ο ήρωας είναι ο ίδιος ο αυτοκράτορας – απόδειξη ότι οι Βυζαντινοί έβλεπαν τα μεγάλα έργα τους ως μάχες κατά του χάους και του θανάτου. Σήμερα, οι καμάρες του Υδραγωγείου του Ουάλεντος (Bozdoğan Kemeri) στέκονται ακόμα στην Κωνσταντινούπολη, μάρτυρες ενός πραγματικού θαύματος που έγινε θρύλος!
Από το romioitispolis

Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου